rozszerzanie diety niemowlaka

Rozszerzanie diety niemowlaka – 10 najczęstszych błędów

Etap rozszerzania diety jest bardzo ważnym okresem w życiu małego człowieka. To wtedy dziecko poznaje nowe smaki, konsystencje i zapachy. Na tym etapie wykształcają się również preferencje malucha. Odpowiednie, świadome rozszerzanie diety niemowlaka kształtuje dobre nawyki żywieniowe, a także pozwala zapobiec niektórym schorzeniom oraz wspiera odporność organizmu dziecka. Dlatego warto mieć świadomość, jakich błędów należy unikać wprowadzając pokarmy stałe do diety niemowlaka. 

Rozszerzanie diety niemowlaka – najczęściej popełniane błędy:

1. zbyt wczesne lub zbyt późne rozszerzanie diety niemowlaka

Ani zbyt wczesne, ani opóźnione wprowadzanie pokarmów stałych do diety dziecka nie jest korzystne dla jego zdrowia. Polskie zalecenia żywieniowe mówią, że rozszerzać dietę dziecka możemy (a nie powinniśmy!) po ukończeniu 17 tygodnia życia (według ekspertów jest to najwcześniejszy termin, kiedy produkty inne niż mleko nie stanowią zagrożenia dla życia dziecka), ale nie później niż w 26 tygodniu życia dziecka. Natomiast zarówno WHO, jak i Amerykańska Akademia Pediatrii jednogłośnie mówią o tym, że organizm dziecka jest gotowy na przyjmowanie pokarmów stałych dopiero po ukończeniu 6 miesiąca życia.

Dziecko, aby mogło przyjmować posiłki inne niż mleko, powinno wykazywać oznaki gotowości do rozszerzania diety. Przede wszystkim: powinno samodzielnie siedzieć, chwytać jedzenie i trafiać nim do buzi, nie wypychać pokarmu językiem, próbować przeżuwać oraz ogólnie być zainteresowanym jedzeniem. Takie zachowania najczęściej obserwuje się u dzieci w wieku ok. 6 miesięcy.

oznaki gotowości do rozszerzania diety

2. zbyt długie karmienie przecierami

Niezależnie, czy karmisz dziecko przecierami, czy stosujesz metodę BLW, pamiętaj, że dziecko już od początku powinno poznawać różne konsystencje i tekstury pokarmów. Najnowsze zalecenia mówią, że tylko w 1 miesiącu rozszerzania diety pożywienie dla malucha może stanowić wyłącznie gładkie puree. W kolejnych miesiącach dziecko powinno już uczyć się rozgniatać drobne kawałki jedzenia językiem. Natomiast stosując metodę BLW już od samego początku możesz proponować dziecku miękkie kawałki do samodzielnego jedzenia. Podawanie dziecku posiłków o różnej konsystencji pozwala na prawidłowy rozwój aparatu mowy oraz uczy samodzielności.

BLW

3. zbyt szybkie zastępowanie mleka posiłkiem stałym

Rozszerzanie diety niemowlaka polega na stopniowym wprowadzaniu pokarmów stałych do jego diety. Na początku jest to jedynie poznawanie nowych smaków, a podstawę diety niemowlaka (do ukończenia 1 roku życia) powinno stanowić mleko mamy lub modyfikowane. Oznacza to, że podczas rozszerzania diety, tak samo karmimy dziecko mlekiem na żądanie. Nie zastępujemy jednego karmienia śniadaniem, obiadkiem, czy deserkiem. Mleko jest posiłkiem o wiele bardziej wartościowym od „normalnego” jedzenia. Zastępowanie mleka posiłkiem stałym, może skutkować powolnym odstawieniem od piersi i zmniejszeniem produkcji mleka.

4. dosładzanie i solenie potraw

Dodawanie cukru oraz soli do posiłków dla niemowląt jest zbędne. Dzienne zapotrzebowanie malucha na sód pokrywa mleko, które stanowi podstawę diety niemowlaka do 1 roku życia. Natomiast cukier jest niepotrzebnym składnikiem diety, który może doprowadzić w przyszłości do próchnicy zębów oraz otyłości i chorób z nią związanych. Najnowsze zalecenia mówią, że należy unikać zarówno soli, jak i cukru w diecie dziecka.

sól w diecie niemowlaka

5. zbyt wiele posiłków w ciągu doby

Według aktualnych zaleceń, niemowlak (zarówno karmiony piersią, jak i mlekiem modyfikowanym) w ciągu doby powinien otrzymywać:

– w wieku 6-8 miesięcy 2-3 posiłków uzupełniających,

– w wieku 9-24 miesięcy 3-4 posiłki uzupełniające + 1-2 przekąski.

Zbyt częste karmienie dziecka pokarmami stałymi może prowadzić do szybkiego odstawienia mleka. Przekarmianie może także w przyszłości grozić otyłością. Zbyt wiele posiłków w ciągu dnia sprawia także, że maluch nie odczuwa głodu, a co za tym idzie nie rozumie, że jedzenie służy zaspokajaniu tej potrzeby.

ROZSZERZANIE DIETY

6. karmienie metodą: „na samolocik”, „za dziadka i babcię”, „jeszcze jedna łyżeczka” itp.

Metody karmienia naszych babć, to nic innego jak zmuszanie dziecka do jedzenia, w momencie kiedy ono wcale nie ma na to ochoty. Wyobraź sobie sytuację, kiedy nie możesz samodzielnie jeść i Twój partner, czy rodzic musi Cię karmić. Jakbyś się czuła, gdyby na siłę wpychał Ci jedzenie do ust mimo Twoich protestów? Mam nadzieję, że zadziałało to na Twoją wyobraźnię 🙂

Jeśli dziecko odmawia posiłku, nie należy karmić go na siłę. Być może maluch jest zmęczony, senny lub po prostu nie jest głodny. Nie zmuszaj go do jedzenia, zaczekaj i zaproponuj posiłek za godzinę, czy dwie.

7. dopajanie niemowląt przed 6 miesiącem życia

Zarówno Światowa Organizacja Zdrowia, Amerykańska Akademia Pediatryczna, jak i Polskie Towarzystwo Gastroenterologii, Hepatologii i Żywienia Dzieci jednogłośnie mówią, że niemowlęta karmione piersią na żądanie (jeśli są zdrowe), w pierwszym półroczu życia, nie wymagają podawania jakichkolwiek płynów poza mlekiem matki.

W polskich wytycznych odnośnie żywienia niemowląt brakuje jednoznacznego stanowiska odnośnie dopajania wodą niemowląt karmionych mlekiem modyfikowanym. Natomiast Amerykańskie Towarzystwo Pediatryczne zaleca wyłączne karmienie mlekiem (zarówno kobiecym, jak i mieszanką) przez pierwsze 6 miesięcy życia dziecka. Co oznacza, że dziecka karmionego mlekiem modyfikowanym również nie należy dopajać wodą.

ROZSZERZANIE DIETY

8. podawanie soku zamiast wody

Najnowsze zalecenia mówią, że powinniśmy unikać soków w diecie niemowlaka. Są one zbędnym składnikiem diety – lepiej podać dziecku świeży owoc, czy warzywo. Przyzwyczajenie niemowlęcia do picia słodkich napojów może mieć opłakane skutki w przyszłości. Po pierwsze, mogą one znacząco zmniejszyć ilość spożywanego przez dziecko mleka, powodując odstawienie od piersi, czy niechęć do mleka modyfikowanego. Po drugie, cukry zawarte w sokach powodują próchnicę zębów, a nadmiar cukru w diecie grozi w przyszłości wieloma problemami zdrowotnymi.

9. zwlekanie z pokarmami potencjalnie alergizującymi (np. orzechy, gluten, mleko, jajko, ryby)

Najnowsze badania jasno wskazują, że nie powinniśmy opóźniać wprowadzania ani eliminować z diety pokarmów potencjalnie alergizujących. Specjaliści mówią, że opóźnione wprowadzanie potencjalnie alergizującego pokarmu do diety dziecka nie zabezpiecza go przed możliwą alergią na niego. A wręcz odwrotnie – wczesne wprowadzenie danego pokarmu do diety malucha oraz częsta ekspozycja jego małych ilości, zmniejszają ryzyko alergii na niego w późniejszym wieku.

ryba dla niemowlaka

10. zbyt szybkie poddawanie się, bo dziecko „nie lubi” danego smaku

Jeżeli maluch nie wykazuje zainteresowania danym produktem, nie poddawaj się. Specjaliści od żywienia niemowląt mówią, że potrzeba nawet kilkunastu prób, aby polubić dany smak, zapach, czy konsystencje. W końcu maluch powinien zaakceptować nowy smak. Jeśli tego nie zrobi, dopiero po tych wszystkich próbach, możesz powiedzieć, że go nie lubi.

 


Źródło:

  • Zasady żywienia zdrowych niemowląt. Zalecenia Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii, Hepatologii i Żywienia Dzieci, Standardy Medyczne/Pediatria. 2014
  • Poradnik Żywienia Niemowląt, Krok po kroku od narodzin do pierwszych urodzin, Medycyna Praktyczna 2014
  • NHS, Your baby’s first solid foods, https://www.nhs.uk/conditions/pregnancy-and-baby/solid-foods-weaning/
  • Żywienie niemowląt i małych dzieci, Instytut Matki i Dziecka, 2014
  • Infant and young child feeding, WHO, 2018, https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/infant-and-young-child-feeding
  • Karmienie Piersią. Stanowisko PTGHiŻD Standardy medyczne Pediatria 1/2016
  • Bobas lubi wybór, T. Murkett G. Rapley, 2011
rozszerzanie diety krok po kroku

1 thought on “Rozszerzanie diety niemowlaka – 10 najczęstszych błędów”

  1. Ja bym jeszcze dodała zbyt szybkie podawanie „dorosłego” jedzenia. Jedni zbyt długo karmią papkami, inni od razu dają to, co sami jedzą.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *